Толины бэлгэдэл

Сальвадор Дали – Нарциссын хувирал

Толины бэлгэдэл нь Грекийн Нарциссын домгоос үүдэлтэй. Барууны ертөнцийн бэлгэдэлт объектууд дундаа толь нь нилээн чухал байр суурийг эзэлдэг. Дундад зууны үеэс эхлэн өнөөг хүртэл толь нь улам олон утга бэлгэдэх болж, ач холбогдол нь өссөөр иржээ.  “Толины бэлгэдэл” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Харах үйл хийгээд хэл яриа

Бид хэлд орохоосоо өмнө бүхий л юмсыг харж, үзэж таньдаг. Гэвч бид юм л бол бүгдийг үгээр тайлбарлах гэж оролддог. Үнэндээ бидний мэдлэг, тайлбарламж гэдэг харж буй зүйлсийг маань хэзээ ч бүрэн дүүрэн тайлбарлах боломжгүй. “Харах үйл хийгээд хэл яриа” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Фридрих Ницше эмэгтэйчүүдийн тухайд

  1. Эмэгтэйчүүдийн сэтгэх байдал

Эмэгтэйчүүд нь ямар нэг зүйл дээр бүрэн дүүрэн удирдлагаа тогтоож, бүх боломж, давуу талуудыг ашиглах хандлагатай байдаг. Тэд энэхүү байдлаа өөрсдийн үр хүүхдийн үндсэн зан араншинд өвлүүлэн үлдээнэ. Эцгийн нөлөөлөл нь үр хүүхдүүдийн шинэ амьдралын хэмнэл, зохицол нь болж өгдөг бол уг амьдралын эгшиг нь эхээс үүдэлтэй.  “Фридрих Ницше эмэгтэйчүүдийн тухайд” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Феано (МЭӨ 6-р зуун)

theano

Пифагор шавь нартаа хичээл заан суух нэгэн өдөр сурагчдынх нь нэг Феано гэгч үзэсгэлэнт бүсгүй Пифагорыг чиглэн ирээд хайраа илчилсэн гэдэг. Ийнхүү Пифагорын ч сэтгэл хөдлөн өөрөөс 30 насаар дүү Феаног эхнэрээ болгосон домогтой.  “Феано (МЭӨ 6-р зуун)” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Платоны диалектикийн аргын жишээ, силлогизм

Платон аподиктик (нотолсон) силлогизмыг сургамжилсан ярилцаандаа (диалог), магадлалын силлогизмыг софистууд болон туршлагагүй хүмүүсийн эсрэг, харин эристик (софист) силлогизмыг маргахын тулд л маргагчдын эсрэг тухайлбал Евтидем, Гиппийд нарын эсрэг хэрэглэжээ.

Шийдмэг силлогизм 3 хэлбэртэй. Нэгдүгээрт, дундах томъёолол силлогизмын нэг хэсэгт предикат (өгүүлэхүүн), нөгөө хэсэгт субьект (өгүүлэгдэхүүн) болдог. Хоёрдугаарт, дундах томъёолол хоёр үндэслэгээнд хоёуланд нь предикат болно. Гуравдугаарт, дундах томъёолол хоёр үндэслэгээнд хоёуланд нь субьект болно. Өгүүлбэрийн хэсэг томъёолол болж байна. “Платоны диалектикийн аргын жишээ, силлогизм” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Платоны гүн ухааны товч тайлбар

platon

Платоны өмнө ч, хойно ч философийн олон урсгал чиглэл байсан. Тэдгээрийг Платон өөрийн сургааль ухаанаар ч, бусад олон чухал талаараа ч хялбархан давсан билээ. Түүнээс өмнө оршиж байсан урсгалууд бол нэгд Хомер, Мусей, Хесиод нарын бий болгосон яруу найргийн гүн ухаан, Ионий сургаалиас үүдэлтэй бас өөр нэгэн урсгал бий – Түүнийг Хераклит, Фалес, Анаксагор нар үндэслэжээ. Бас Пифагор, Парменид нарын философи бий.

“Платоны гүн ухааны товч тайлбар” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Уильям Жеймс – Итгэх хүсэл зориг

Саяхан нийтлэгдсэн* Life сэтгүүлд Лесли Стивен өөрийн дүү Фитц Жеймсийн багадаа сурч байсан сургуулийн талаар өгүүлсэн байдаг. Сургуулийн багш ноён Гест сурагч нартайгаа ийн ярилцдаг байжээ: “Гёрни, шударга ёс хийгээд ариун ёсны хоорондын ялгаа ву вэ? Стивен, Бурханы хэмжээлшгүй их хүчийг батал” гэх мэт.

“Уильям Жеймс – Итгэх хүсэл зориг” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Шарын шашин

Эртний Энэтхэг оронд хөгжсөн буддын шашин түүний номлол, ёс жаяг манай тооллын эхэн үеээс эхлэн Азийн улсуудаар ихээхэн дэлгэрсэн билээ. Харин улс түмний  нийгмийн хөгжлийн түвшин, хэм хэмжээнээсээ шалтгаалан уг шашны үзэл суртлын тогтолцоо бүрэлдэн тогтсон байдал харилцан адилгүй байсан юм. Тухайлбал: Энэтхэг, Балба, Хятад зэрэг оронд бурхны шашин бусад шашинтай тэмцэх замаар өөрийн үзэл номлолыг дэлгэрүүлэн зонхилох шашин болж байснаа ахин нөлөөллөө алдан буурч байсан. VII-VIII зууны үед төв Азийн феодалын байгууллагын нөхцөлийн гүнд шарын шашин бүрэлджээ. “Шарын шашин” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Шашны үүсэл

Шашны үүслийн тухайд ярихын тулд дэлхийн ард түмний дундах бурхны тухай ойлголтыг тайлбарлаваас зохино. Бурхан гэх үг нь (славян хэлэнд бог буюу эд баялагаар хучигч, эртний иран хэлэнд baga буюу эзэн ноён, хувь тавилан, эртний хинди хэлэнд bhaga буюу аз, аз жаргал бэлэглэгч, эртний грекийн theos, латиний dues, өнөөгийн хиндий хэлний  deva буюу гэрэлтүүлэх гэсэн утгатай үг) ямар нэг далдын дээд зэргийн хүчний мөн чанарыг илэрхийлэгч өвөрмөц хүндэтгэлийн обьект болох шашины-бурханы номлолын үндсэн ойлголт мөн тэрээр шашины итгэл үнэмшилийн хамгийн дээд үнэт зүйлс бөгөөд ямар нэг байдлаар бие хүний шинжийг агуулсан байдаг. Гэхдээ ер бусын, далдын шинж чанар, хүчийг олсон мөн чанараар илэрнэ. Хамгийн өргөн утгаараа бол бурхан нь төгс төгөлдрийн мөн чанар гэгдэнэ. Төгс төгөлдөр утгынх нь хувьд түүнд амьд мэт итгэн, сүсэглэдэг байна. “Шашны үүсэл” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Сүсэг бишрэлийн эртний хэлбэрүүд

Соёл судлаачид болон философичид олон жилийн туршид шашны үүсэл, гарлын асуудлыг авч үзсэн байна. Тэд ялангуяа сүсэг бишрэлийн түүхэн ёсоор тогтсон эртний хэлбэрүүдэд ихээхэн анхаардаг. Сүсэг бишрэлийн хамгийн эртний хэлбэрийн нэгт бөө мөргөл зүй ёсоор ордог. Бөө мөргөл газарзүйн хувьд алслагдмал хүмүүсийн овог дунд өөр өөр хэлбэрийг олон хөгжсөн авч үндсэн суурь санаа нь бүгд адил.

“Сүсэг бишрэлийн эртний хэлбэрүүд” -ийг үргэлжлүүлэн унш