М.Ю.Лермонтов – “Багт наадам” жүжиг

Энэ жүжгийг олон алдартай тайзны найруулагчид өөрсдийн өвөрмөц өнгө аясаар тавьж байсан юм. Гэхдээ хамгийн анх 1917 онд буюу жүжиг бичигдсэнээс 82 жилийн дараа Всеволод Мейерхольд Оросын тайзнаа тавьжээ. “Багт наадам” жүжгийг хориог тавьснаас хойш Мейерхольд Александрийнскийн театрт энэ жүжгийг тавих гэж 5 жил бэлтгэл хийсэн гэдэг. “М.Ю.Лермонтов – “Багт наадам” жүжиг” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Дүрслэх урлаг театрт нэвтэрч эхэлсэн нь

Зураг, тайз заслал, чимэглэлийн урлаггүйгээр театр байдаггүй учир энэ тал дээр маш сайн анхаарах хэрэгтэй. Манай театрын анхны үүсэл болж байсан Сүхбаатарын нэрэмжит клуб нь Буяннэмэхийн зохиол “Үнэн” жүжиг тавихад тайзны зураг хийсэн зураач Л. Гаваа “Хувьсгалаас өмнө гадаад дотоодын дарлагчдаас шашны нөлөөгөөр ээвсэглэн олон түмнийг дарлаж байсныг утгачлан харуулахын тулд зураач Померанцев уг жүжгийн заслалд олон янзын хэмжээний самбаруудыг дүүжлэн бурхан, луу хоёрын зургийг голд нь дүүжилж зохиомжийн төв болгожээ. Лам ноён хоёр Хятадын генералыг дундаа суулгаж ноёрхсон дүрсийг гаргаад, ламын түгээсэн шар өнгийн даавуугаар нүдээ боосон ардууд өөрийн эрхгүй сөхрөн унаж дарлагчдын хөлд гишгэгдэгдэж байгаагаар дүрсэлсэн байсан юм.” гэж бичжээ. “Дүрслэх урлаг театрт нэвтэрч эхэлсэн нь” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Мэргэжлийн театр байгуулах замд

Хүмүүсийг цуглуул, авьяас билгийг шалгаж авна гэж Улсын бага хүрлаас комисс гарсан бөгөөд тус комисст эмэгтэй Янжмаа, мөн Жамсран, Надмид, А. А. Ефремов, Ц. Гомбожав нар оржээ. Ингээд олонд хүргэх зарлалын үгийг зохиох, түүнийг хэвлүүлэх, тарааж наах ажилд А. Ефремов, Ц. Гомбожав нар ч гар бие идэвхтэй оролцож, Ё. Шаравдоо их үүрэг гүнцэтгэн 1930 оны есдүгээр сарын эхээр Хүрээний зүүн, баруун, урд, хойд хороо, гандан, Богдын ордны урд шар цаасан дээр хэвлэсэн зарлал дээр:

“Хорьдугаар он (1930 он) есдүгээр сарын 17ны оройн таван цагт Ардын цэнгэлдэх хүрээлэнгийн газар Улсын цэнгэлдэх танхимд орохыг хүсэгчдийг шалгаж үзэж авах амуй. Энэхүү Улсын цэнгэлдэх танхим нь олон нийтийн дунд боловсрол гэгээрлийг тараах, театрын уран сайхны зохиолыг үүсгэх ба тус улсын дотор ший жүжгийн хэргииг дэлгэрүүлэхийн тулд байгуулагдан буй амуй. Театрт орогсод нь хамтын чанар бүхий хүмүүжил боловсролтой болно. Тус театр нь улс төрийн ба ерөнхий боловсрол хийгээд уран сайхны боловсрол бүхий улсын хэрэгт хүчээ өгөхийг хүсэх хүмүүснйг бэлтгэх зорилготой амуй. “Мэргэжлийн театр байгуулах замд” -ийг үргэлжлүүлэн унш

1922-1929 оны жүжиглэлтийн тухай товч зүйл

“Хоньчин охин” жүжигт амьдралын хэцүү хүндийг тэвчин, дайсанд өгөлгүй чин зоригтой байвал хэрэг бүтэж, жаргалыг үзнэ гэсэн хатуужил, тэсвэр, муу санаантнуудтай эвлэршгүй байх тухай амьдралын чухал асуудлыг дэвшүүлжээ. Зохиол дахь энэ асуудлыг жүжигчид яаж нэвтрүүлснийг дурдвал: Ноёнд тоглосон Дамдинбазар гаднах дүрс байдал (түүний хувцас, будаг) намба хөдөлгөөн нь бага зэрэг хэтрүүлсэн боловч бодит үнэн намбаар ноёны догшин хэрцгийг илэрхийлэхдээ том алаг нүдээ аймшигтай эргэлдүүлж, урт ханцуйг байн байн дээш шамлан зодохыг завдаж байдгийг инээдэмтэй байдллар шоолон үзүүлэх хэсгүүд дээр бөгсөө хөдөлгөн маяглаж байв. “1922-1929 оны жүжиглэлтийн тухай товч зүйл” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Хувьсгалын үеийн тайз засал, жүжигчдийн хувцас

М. Горькийн нэрэмжит Москвагийн уран сайхны театрыг Москвагийн Ломоносовын Их сургуультай зүйрлэж байв. Театр бол хүн судлал, амьдрал судлалын ухаан бөгөөд хүмүүст мэдлэг, хүмүүжил ОЛГОДОГ чухал ЗЭВСЭГ мөн гэдгийг удирдлагыг монголын анхны театр мөрдлөгө болгож байжээ. Монголын хувьсгалт театрын урлаг Зөвлөлтийн театрын тусламж, түүний нөлөөн дор хөгжиж байв. “Хувьсгалын үеийн тайз засал, жүжигчдийн хувцас” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Монголын театрын ардын уламжлал

Монголын ард түмэн эрт дээр үеэс уламжлагдсан аман болон бичгийн зохиолоор баялаг билээ. В. И. Ленин “Аливаа үндэстэн оршин тогтноод ард түмэн эрх мэдлээ өөрийн гарт аваагүй байх тэр үед нэг нь ил, нөгөө нь далд хөгжих хоёр соёлтой байдаг” гэж сургажээ. Хэдэн зуун мянган жилийн түүхт замдаа шашин болон дээдэс ямбатны ордны зохиол найраг, үзвэрийн зүйлийн зэрэгцээ нүүдэлчин, малчин ард түмний аман зохиол болох үгтэй тоглоом, хуримын ёсны харилцаа үг, үлгэр домог, шог хошин яриа, оньсого, таавар, ерөөл магтаал, холбоо үг, найралцаа үг, уртын болон богинын дуу, харилцаа дуу, дуут жүжиг, бүжиг наадам, сурын уухай, бөхийн болон хурдан морины цол зэрэг ардач чиглэлийн зүйлүүд дарагдмал боловч баяжин хөгжсөөр байжээ.  “Монголын театрын ардын уламжлал” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Клод Манье – Блез (1959) – Гуравдугаар үзэгдэл

Женевьева араас нь Мари гарч ирнэ.

Женевьева – Муужгай? /унтлагын өрөөнд орж муур мэт дуудна/ Муя-муя-муя? … Ноёнтон гэртээ байхгүй юу?

Мари – Байхгүй, хатагтай, тэр үдийн холоо гэртээ идээгүй.

Женевьева – Үгүй ээ тэр хаана хооллосон юм?

Мари – Би ч гэсэн хаана юм бол гэж бодоод л

Женевьева – Өчигдөр тэр зураг зурж эхлээгүй юу, та мэдээгүй биз?

Мари –Бид нэгийг эхэлсэн л дээ, гэвч … “Клод Манье – Блез (1959) – Гуравдугаар үзэгдэл” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Клод Манье – Блез (1959) – Хоёрдугаар үзэгдэл

Хөшиг нээхэд Мари зотонд будаг нялж зогсоно. Пянз тоглуулагч дуугарна. Хөгжилтэй хөгжим эгшиглэнэ. Марид зураг зурах зугаатай байна. Хийсэн зүйл нь ямар нэгэн австаркт зургийн шинжтэй. Хаалганы хонх дуугарна. Мари зургаа хуулж аваад бусад зурагтай нийлүүлчихээд гараа арчин хаалга руу явах замдаа тоглуулагчаа унтраана. Гартаа хэдэн хогийн шүүр барьсан Блез орж ирнэ. “Клод Манье – Блез (1959) – Хоёрдугаар үзэгдэл” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Клод Манье – Блез (1959) – Нэгдүгээр үзэгдэл

Оролцон тоглогсод

Арианы Кларенс             дэлсгээтэй хүүхэн

Блез Амбрие                     мөнгөгүй залуу зураач

Мари                      хонгорхон бретони бүсгүй

Женевьева                 загвар өмсөгч үзэсгэлэнт бүсгүй

Ноён Клебер Карлье              бизнесмен

Хатагтай Карлье             түүний эхнэр

Лаура Карлье                    түүний охин

Пепита                     гоо үзэсгэлэнт испани бүсгүй “Клод Манье – Блез (1959) – Нэгдүгээр үзэгдэл” -ийг үргэлжлүүлэн унш

Эрдэнэбатын Оюун (1918-2001)

eoyun

Эрдэнэбатын Оюун нь Төрийн шагналт, Ардын жүжигчин, зохиолч, орчуулагч, театрын найруулагч, урлаг судлалын ухааны доктор билээ. Тэрээр Монголын Гэгээрлийн сайд асан Эрдэнэбатын охин юм. “Эрдэнэбатын Оюун (1918-2001)” -ийг үргэлжлүүлэн унш